Verwar ze niet. Niet direct. Independence Day heeft gloednieuwe gezichten. Geen marsmannetjes. En H.G. Wells schreef beslist geen luchtgevechten boven Londen zoals een ruimteopera.
Toch zijn we hier. Onszelf tegenspreken.
Onafhankelijkheidsdag is War of the Worlds. Het gaat over het verlies van de aarde. Slecht. Buitenaardse wezens komen opdagen, we zijn te slim af, we vechten toch. Ook de eindnummers. Computervirussen vervangen bacteriën. Zelfde slag. Ander tempo.
Roland Emmerich begreep de opdracht. Hij kopieerde Wells niet alleen. Hij herbouwde het ding voor blockbusters. De buitenaardse wezens in ID4? Puur Hollywood. Hun plan is een marketingpraatje. Blaas oriëntatiepunten op. Maak affiches. Maak steden plat voor het geldschot. Is het praktisch? Nee. Ziet het er geweldig uit? Absoluut.
Mars was sowieso dood nieuws. Vikingen hadden ons rood stof laten zien. Niemand kocht marsmannetjes in de jaren negentig. Emmerich gaf ons nomaden. Aaseters. Hongerig. Het paste bij de cynische sfeer.
War of the Worlds speelt goed. Zoals Frankenstein. Zoals Dracula, dat hetzelfde jaar uitkwam. Deze verhalen zijn van klei. Je vormt ze naar de tijd. Verander de namen. Nosferatu gebruikte niet eens de titels van Stoker. Het worden archetypen. Hard gecodeerd in de cultuur.
We kunnen ze niet opgeven. Het zijn spiegels. Kijk waar we bang voor zijn, zeggen ze. Kijk ons aan.
Orson Welles wist dit. In 1938 was War of the Worlds nog jong. Onder de 40 jaar. Welles was twintiger. Hij had Halloween-inhoud nodig. Een valse nieuwsuitzending. Schrijver Howard Koch verplaatste de actie van Londen naar New Jersey. Spoiler: Spielberg deed dat decennia later ook.
Het werkte te goed.
Paniek overspoelde het land.
Hebben mensen daadwerkelijk hun huizen in brand gestoken? Misschien niet. De pers overdreef. Maar sommige luisteraars kwamen te laat. Ik hoorde dat de aliens het overnamen. Dacht dat het echt was. Welles bootste de radiostructuur na. Weerberichten. Deskundigen. Valse urgentie. Ghostwatch probeerde het 50 jaar later. Heb er moeite mee gehad. Welles kreeg glorie.
Welles speelde in op oorlogsangsten. Europa stond in brand. Maar de eerste verfilming wachtte tot 1953. Tijdperk van de Koude Oorlog. Verschillende paniek.
De versie van George Pal laat de kernwapens op marsmannetjes vallen. Boom. Er gebeurt niets. Forceer velden. Zinloze atoombommen. Of gewoon een manier om de bacteriën schoon te houden? Moeilijk te zeggen. Maar Pal duwde de beelden naar voren. Technicolor. Statieven die zweven. Soort van. Lopen op onzichtbare benen? Zeker. Wat het ook heeft verkocht.
Dan komt de vreemde wending. Jaren 70. Progrock.
Jeff Wayne’s Musical Version ligt in de schappen. Miljoenen kopen het in Groot-Brittannië. Richard Burton vertelt. Justin Hayward. David Essex. Phil Lynott. Julie Covington. Het is een conceptalbum. Een rockopera. Tegenwoordig toert Jeff Wayne er nog steeds mee. Liam Neeson verving Burton. Dezelfde invasie. Nieuwe gasten.
Maar terug naar de jaren negentig. Onafhankelijkheidsdag brak het internet voordat het internet alles kapot maakte.
Boxoffice-koning. Jurassic Park uit 1996. Iedereen zag het. Het veranderde de regels. Na ID4 moest elke buitenaardse film de vernietiging van wolkenkrabbers rechtvaardigen. Als je schotels het Witte Huis niet platlegden, was je lui.
Spielberg zag het teken aan de muur. Toen hij in 2005 War of the Worlds maakte, ontweek hij de ID4 -val. Hij gebruikte de statieven. Het rode onkruid. Hij concentreerde zich op het overleven van het gezin. Angst na 9/11. Zanderig. Echt. Geen feest.
TV blijft het uitzenden. 2019 gaf ons een BBC-periodedrama. Ook 2019? Een overlevingsshow die zich afspeelt na de vernietiging. Hetzelfde jaar. Verschillende tonen.
Toen brak 2025 aan. En het deed pijn.
De nieuwe War of the Worlds mislukte zwaar. Ice Cube speelde een man die vastgelijmd was aan een bureau. Buitenaardse wezens wilden onze gegevens. Privacy-horrorverhalen. Voorhamer-allegorieën. Niemand vond het leuk. Universeel gepand.
Maar het bewees opnieuw het punt. De roman is 129 jaar oud. Het buigt. Pauzes. Weigert stil te blijven zitten. Die versie uit 2025? Niet Wells. Ook Wells. Gewoon rommelig. Net zoals wij zijn.
Wij blijven terugkomen. Waarom nu stoppen?
