E. Power Biggs: Jak odrodziły się barokowe organy w Ameryce

12

E. Power Biggs nie tylko grał na organach. Tchnął w nie życie.

Urodzony w 1906 roku w Westcliffe-on-Sea w Essex, Biggs, Anglik, przepłynął Atlantyk, by stać się kluczową postacią w historii amerykańskich organów. Zmarł w Bostonie w 1977 roku, pozostawiając po sobie dziedzictwo, które zasadniczo zmieniło sposób, w jaki słuchamy 300-letniej muzyki. Przed Biggsem organy piszczałkowe były głównie rozrywką kościelną lub wandevilleńską. Przekształcił go w solowy instrument koncertowy, obdarzony wagą i powagą fortepianu.

Przejście od sacrum do świeckości

Biggs studiował w Królewskiej Akademii Muzycznej w Londynie. W 1930 roku przybył do Stanów Zjednoczonych ze specjalną misją. Amerykański świat organów został zdominowany przez romantyczne instrumenty symfoniczne – duże, nabrzmiałe maszyny zbudowane do hymnów i pedalboardów. Biggs ich nienawidził. Szukał jasności. Dbał o klarowność ataku.

Poszukiwał instrumentów z epoki baroku. W szczególności poszukiwał organów powstałych w czasach Jana Sebastiana Bacha i Jerzego Fryderyka Handla. Są mniejsze, brzmią inaczej głośniej i różnią się mechanicznie. Kiedy z nimi grał, rezultaty były przejmujące. Bardzo jasne. Bardzo jasne.

Do tych zmian przyczyniły się jego cotygodniowe audycje radiowe w latach 1942–1958. Przez te głośniki usłyszały go miliony słuchaczy. To nie był dudniący bas, który słyszeli z podziemi kościoła. Usłyszeli ostry, suchy dźwięk XVII-wiecznego instrumentu. Dzięki tej sławie organy stały się legalnym instrumentem koncertowym. Ludzie szczególnie zebrali się na sali, żeby go wysłuchać.

Odmowa udostępnienia kopii elektronicznych

W filozofii Biggsa istniała jedna niezmienna zasada. Odmówił gry na organach elektronicznych.

Wraz z rozwojem technologii narządy elektroniczne stały się tańsze i bardziej dostępne. Biggs uważał je za bezduszne symulacje. Uważał, że fizyczna natura organów (powietrze, mechanika, rezonans) jest integralną częścią muzyki. Gdyby nie było trąb, nie grał. Taka postawa zrównała go z autentycznym ruchem performatywnym, który przedkładał dokładność historyczną i instrumenty epoki performatywnej nad nowoczesne udogodnienia.

Zamówienia nowych prac

Biggs był kimś więcej niż tylko kustoszem muzeum zmarłych kompozytorów. Aktywnie współpracował ze swoimi współczesnymi. Zamawiał nowe dzieła u wielkich kompozytorów XX wieku.

Współpracował z Walterem Pistonem. Pracował z Royem Harrisem. Nie są to liczby nieznane. To uznane nazwiska w amerykańskiej muzyce klasycznej. Zlecając im komponowanie na organy barokowe, Biggs wymusił dialog między starym i nowym. Chciał, aby organy mówiły w czasie teraźniejszym, nawet jeśli instrument powstał w przeszłości.

Kariera została przerwana zbyt wcześnie

Zapalenie stawów ostatecznie skurczyło mu ręce. Dosłownie. Gra na wielkich organach. Fizyczne obciążenie związane z grą na dużych organach stało się zbyt duże. Musiał porzucić działalność koncertową. Ale to nie przestało działać.

Zajął się działalnością naukową. Wydał wydanie dawnej muzyki organowej. Dzięki tej pracy dzieła jego ulubionych kompozytorów będą przekazywane następnym pokoleniom. Jego styl gry charakteryzuje się klasyczną przejrzystością i rygorem. Żadnego romantycznego wibratora. Żadnych nadmiernych wibracji. Po prostu graj nuty z precyzją i intensywnością.

Dlaczego